Từ ngày 01/07/2026, Việt Nam chính thức áp dụng quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn dành cho trẻ em khi di chuyển bằng ô tô. Đây là một trong những điểm mới quan trọng của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ nhằm giảm thiểu nguy cơ chấn thương và tử vong đối với trẻ nhỏ khi xảy ra tai nạn giao thông.

Ngay sau khi quy định được ban hành, rất nhiều phụ huynh đặt ra hàng loạt câu hỏi như: Trẻ bao nhiêu tuổi phải ngồi ghế ô tô? Từ ngày 1/7 đã bị xử phạt chưa? Ghế nâng có được chấp nhận không? Taxi có bắt buộc sử dụng ghế trẻ em hay không? Nếu vi phạm sẽ bị xử lý như thế nào?

Bài viết này sẽ tổng hợp đầy đủ những quy định mới nhất, giải thích dễ hiểu các mốc thời gian quan trọng và giúp cha mẹ hiểu rõ trách nhiệm của mình khi chở trẻ em trên ô tô.

Tóm tắt nhanh quy định mới

Vì sao Việt Nam ban hành quy định bắt buộc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em?

Trong nhiều năm qua, việc sử dụng ghế an toàn cho trẻ em tại Việt Nam chủ yếu dựa trên ý thức tự nguyện của phụ huynh. Không ít gia đình vẫn có thói quen bế trẻ trên tay, để trẻ ngồi ghế trước hoặc chỉ thắt chung dây an toàn với người lớn khi di chuyển bằng ô tô.

Thực tế, những cách này đều tiềm ẩn rủi ro rất lớn. Khi xảy ra va chạm, lực quán tính có thể khiến người lớn không còn đủ khả năng giữ chặt trẻ trên tay. Dây an toàn dành cho người trưởng thành cũng không được thiết kế phù hợp với cơ thể của trẻ nhỏ, làm tăng nguy cơ chấn thương vùng cổ, ngực và cột sống.

Việc bổ sung quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em không chỉ nhằm nâng cao ý thức của người tham gia giao thông mà còn đưa Việt Nam từng bước tiệm cận với các tiêu chuẩn an toàn đang được áp dụng tại nhiều quốc gia trên thế giới.

Quy định mới áp dụng với những ai?

Theo Khoản 3 Điều 10 Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 118/2025/QH15, quy định áp dụng đối với trường hợp chở trẻ em dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 m trên ô tô.

Khi thuộc đối tượng này, người điều khiển phương tiện phải thực hiện đồng thời hai yêu cầu:

• Sử dụng và hướng dẫn trẻ sử dụng thiết bị an toàn phù hợp.
• Không để trẻ ngồi cùng hàng ghế với người lái, trừ trường hợp xe ô tô chỉ có một hàng ghế.

Điều này đồng nghĩa với việc chỉ cần trẻ đáp ứng điều kiện theo quy định thì việc bế trên tay hoặc để ngồi trực tiếp trên ghế xe sẽ không còn phù hợp với yêu cầu của pháp luật.

Thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em là gì?

Nhiều người thường gọi chung là “ghế trẻ em”, tuy nhiên trong văn bản pháp luật, thuật ngữ được sử dụng là thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em.

Thiết bị này được thiết kế riêng theo từng nhóm tuổi, cân nặng và chiều cao nhằm giữ trẻ ở tư thế an toàn trong trường hợp xảy ra va chạm. Tùy từng giai đoạn phát triển của trẻ, thiết bị có thể là ghế sơ sinh, ghế chuyển đổi, ghế xoay hoặc ghế nâng (booster seat) nếu đáp ứng đúng tiêu chuẩn kỹ thuật.

Khi lựa chọn sản phẩm, phụ huynh nên ưu tiên các mẫu ghế đạt chứng nhận phù hợp với QCVN 123:2024/BGTVT hoặc các tiêu chuẩn an toàn quốc tế được công nhận.

Từ ngày 1/7 đến ngày 14/8/2026 có bị xử phạt không?

Đây là nội dung gây nhiều tranh luận sau khi quy định mới được công bố.

Thực tế, từ ngày 01/07/2026, quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn cho trẻ em đã chính thức có hiệu lực. Trong khoảng thời gian từ ngày 01/07 đến hết ngày 14/08/2026, việc xử phạt vẫn được thực hiện theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP.

Nói cách khác, đây không phải là khoảng thời gian “không xử phạt”. Người điều khiển phương tiện vẫn phải chấp hành quy định về an toàn khi chở trẻ em theo quy định hiện hành.

Điều gì thay đổi từ ngày 15/8/2026?

Ngày 26/06/2026, Chính phủ ban hành Nghị định 238/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Nghị định này chính thức có hiệu lực từ ngày 15/08/2026.

Điểm đáng chú ý là chế tài xử phạt đối với hành vi không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em đã được điều chỉnh. Thay vì xử phạt bằng tiền như trước, hành vi này được chuyển sang hình thức phạt cảnh cáo.

Tuy nhiên, hành vi để trẻ dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 m ngồi cùng hàng ghế với người lái (trừ xe chỉ có một hàng ghế) vẫn bị xử phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1.000.000 đồng.

Mức xử phạt theo từng hành vi vi phạm

Mặc dù cùng liên quan đến việc đảm bảo an toàn cho trẻ em trên ô tô, nhưng không phải mọi hành vi vi phạm đều có mức xử lý giống nhau. Sau khi Nghị định số 238/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ ngày 15/08/2026, chế tài đã được điều chỉnh theo hướng phân loại rõ từng hành vi.

Có thể thấy, Nhà nước đã điều chỉnh hình thức xử lý đối với hành vi không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp từ phạt tiền sang cảnh cáo. Tuy nhiên, điều này không đồng nghĩa với việc người dân có thể chủ quan. Cảnh cáo vẫn là một hình thức xử phạt vi phạm hành chính và là lời nhắc nhở chính thức từ cơ quan chức năng.

Trong khi đó, việc để trẻ ngồi cùng hàng ghế với người lái vẫn được đánh giá là hành vi nguy hiểm và tiếp tục áp dụng mức phạt tiền từ 800.000 đồng đến 1.000.000 đồng.

Những trường hợp nào bắt buộc phải sử dụng ghế an toàn?

Nhiều phụ huynh cho rằng chỉ trẻ sơ sinh mới cần sử dụng ghế ô tô. Thực tế, quy định của pháp luật không căn cứ vào việc trẻ đã biết ngồi hay chưa, mà dựa trên hai tiêu chí cụ thể.

• Trẻ dưới 10 tuổi.
• Chiều cao dưới 1,35 mét.

Khi đáp ứng đồng thời hai điều kiện trên, người điều khiển ô tô phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em theo quy định.

Ví dụ:

• Bé 3 tuổi cao 95 cm: bắt buộc sử dụng.
• Bé 6 tuổi cao 118 cm: bắt buộc sử dụng.
• Bé 9 tuổi cao 132 cm: bắt buộc sử dụng.
• Bé 9 tuổi cao 138 cm: không còn thuộc đối tượng quy định về chiều cao nhưng phụ huynh vẫn nên sử dụng ghế phù hợp để đảm bảo an toàn.

Ngay cả khi pháp luật không còn bắt buộc, các chuyên gia an toàn giao thông vẫn khuyến nghị trẻ nên sử dụng ghế hoặc ghế nâng cho đến khi dây an toàn của xe có thể ôm sát đúng vị trí vai và hông của trẻ.

Thiết bị an toàn phù hợp có phải chỉ là ghế ô tô?

Trong các văn bản pháp luật, cụm từ được sử dụng là thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em chứ không chỉ riêng “ghế ô tô trẻ em“. Điều này nhằm tạo điều kiện áp dụng cho nhiều loại thiết bị khác nhau miễn đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật.

Trên thực tế, phổ biến nhất hiện nay gồm:

• Ghế sơ sinh dành cho trẻ mới sinh.
• Ghế ô tô chuyển đổi cho trẻ nhỏ.
• Ghế xoay 360 độ.
• Ghế nâng (Booster Seat) dành cho trẻ lớn hơn.

Quan trọng nhất không phải là kiểu dáng mà là thiết bị phải phù hợp với độ tuổi, cân nặng, chiều cao của trẻ và đáp ứng các tiêu chuẩn an toàn theo quy định.

Ghế nâng (Booster Seat) có được chấp nhận không?

Đây là câu hỏi được rất nhiều phụ huynh quan tâm khi con đã lớn nhưng vẫn chưa đủ chiều cao để sử dụng trực tiếp dây an toàn của ô tô.

Ghế nâng có tác dụng nâng vị trí ngồi của trẻ để dây an toàn của xe đi đúng qua vai và phần hông thay vì cắt ngang cổ hoặc bụng. Nếu sản phẩm đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật và phù hợp với thể trạng của trẻ thì hoàn toàn có thể được sử dụng như một thiết bị an toàn dành cho trẻ em.

Tuy nhiên, phụ huynh không nên tự ý thay thế bằng các loại đệm ngồi hoặc gối kê không rõ nguồn gốc vì những sản phẩm này không được thiết kế để chịu lực khi xảy ra va chạm.

Taxi, Grab và xe dịch vụ có bắt buộc sử dụng ghế trẻ em không?

Đây cũng là một trong những nội dung được hỏi nhiều nhất sau khi quy định mới được ban hành.

Theo quy định hiện hành, yêu cầu sử dụng thiết bị an toàn phù hợp cho trẻ em không áp dụng đối với xe ô tô kinh doanh vận tải hành khách.

Điều đó có nghĩa là các loại hình như:

• Taxi.
• Xe hợp đồng chở khách.
• Xe limousine.
• Xe khách.
• Một số loại xe kinh doanh vận tải hành khách khác.

không thuộc đối tượng bắt buộc phải trang bị thiết bị an toàn dành cho trẻ em theo quy định này.

Tuy nhiên, nếu gia đình thường xuyên di chuyển bằng taxi hoặc xe dịch vụ, nhiều chuyên gia vẫn khuyến nghị nên chủ động mang theo ghế an toàn cá nhân để đảm bảo an toàn tối đa cho trẻ nhỏ.

Tại sao trẻ không được ngồi cùng hàng ghế với người lái?

Nhiều phụ huynh vẫn có thói quen để con ngồi phía trước nhằm tiện quan sát hoặc trò chuyện trong suốt hành trình. Tuy nhiên, đây lại là vị trí tiềm ẩn nhiều nguy cơ nhất khi xảy ra va chạm.

Khi xe gặp tai nạn, túi khí phía trước sẽ bung ra với tốc độ rất lớn nhằm bảo vệ người trưởng thành. Đối với trẻ nhỏ, lực bung của túi khí có thể gây chấn thương nghiêm trọng vùng đầu, cổ và ngực nếu trẻ ngồi quá gần bảng táp-lô.

Chính vì vậy, pháp luật quy định trẻ dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 mét không được ngồi cùng hàng ghế với người lái, ngoại trừ trường hợp xe chỉ có một hàng ghế.

Bên cạnh việc tuân thủ quy định pháp luật, đây cũng là một nguyên tắc an toàn đã được áp dụng tại nhiều quốc gia trên thế giới từ nhiều năm qua.

QCVN 123:2024/BGTVT là gì?

Khi tìm hiểu về ghế ô tô cho trẻ em, nhiều phụ huynh sẽ bắt gặp cụm từ QCVN 123:2024/BGTVT. Đây là Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia do Bộ Giao thông vận tải ban hành, quy định các yêu cầu kỹ thuật đối với thiết bị an toàn dành cho trẻ em sử dụng trên ô tô.

Quy chuẩn này được xây dựng nhằm đảm bảo các sản phẩm lưu hành trên thị trường đáp ứng các tiêu chí về khả năng chịu lực, bảo vệ trẻ khi xảy ra va chạm, vật liệu cấu thành, hướng dẫn sử dụng cũng như các yêu cầu về ghi nhãn và kiểm định.

Khi mua ghế ô tô cho bé, cha mẹ nên ưu tiên lựa chọn những sản phẩm đã được chứng nhận phù hợp với QCVN 123:2024/BGTVT hoặc các tiêu chuẩn quốc tế tương đương. Điều này không chỉ giúp tuân thủ quy định của pháp luật mà còn đảm bảo khả năng bảo vệ trẻ trong quá trình sử dụng.

Cách chọn ghế ô tô phù hợp với quy định mới

Không phải chiếc ghế nào cũng phù hợp với mọi trẻ em. Một chiếc ghế đúng phải phù hợp với chiều cao, cân nặng và độ tuổi của trẻ, đồng thời tương thích với hệ thống lắp đặt trên xe.

1. Chọn theo độ tuổi

• Trẻ sơ sinh: sử dụng ghế quay ngược chiều di chuyển.
• Trẻ từ khoảng 1 đến 4 tuổi: sử dụng ghế chuyển đổi hoặc ghế xoay phù hợp.
• Trẻ lớn hơn: có thể sử dụng ghế nâng (Booster Seat) khi đủ điều kiện.

2. Chọn theo cân nặng

Mỗi nhà sản xuất đều công bố giới hạn cân nặng cho từng dòng ghế. Không nên để trẻ sử dụng vượt quá giới hạn mà nhà sản xuất khuyến nghị.

3. Chọn theo chiều cao

Chiều cao quyết định vị trí của dây an toàn trên cơ thể trẻ. Nếu dây đi ngang cổ hoặc ngang bụng, trẻ vẫn nên sử dụng ghế phù hợp để đảm bảo an toàn.

4. Kiểm tra khả năng tương thích với xe

Nếu xe được trang bị hệ thống ISOFIX, nên ưu tiên lựa chọn các mẫu ghế hỗ trợ chuẩn này để việc lắp đặt nhanh hơn và giảm nguy cơ lắp sai.

Gợi ý: Nếu bạn chưa biết nên chọn loại ghế nào, hãy tham khảo thêm bài viết Cách chọn ghế ô tô cho bé theo độ tuổi và cân nặng.

Những sai lầm phổ biến khi sử dụng ghế trẻ em

Mua ghế đúng mới chỉ là bước đầu. Việc sử dụng không đúng cách vẫn có thể làm giảm đáng kể hiệu quả bảo vệ của thiết bị.

Bế trẻ trên tay khi xe đang chạy

Nhiều người cho rằng bế con sẽ an toàn hơn. Tuy nhiên, khi xảy ra va chạm, lực quán tính có thể lớn gấp nhiều lần trọng lượng cơ thể khiến người lớn không thể giữ được trẻ.

Để dây đai quá lỏng

Dây đai cần ôm sát cơ thể trẻ nhưng không gây khó chịu. Nếu dây quá lỏng, trẻ có thể bị văng khỏi ghế khi xảy ra va chạm.

Đặt ghế sai hướng

Đối với trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, nhiều chuyên gia khuyến nghị nên sử dụng ghế quay ngược chiều di chuyển trong giai đoạn đầu để giảm áp lực lên vùng cổ.

Sử dụng ghế đã từng va chạm mạnh

Ghế từng chịu lực va đập lớn có thể đã xuất hiện các hư hỏng bên trong mà mắt thường khó nhận biết. Trong trường hợp này, nên thay ghế mới để đảm bảo an toàn.

Mua ghế không rõ nguồn gốc

Các sản phẩm giá rẻ, không có chứng nhận chất lượng hoặc không rõ xuất xứ thường không được kiểm định khả năng chịu va đập. Đây là rủi ro rất lớn khi sử dụng cho trẻ nhỏ.

Câu hỏi thường gặp

Trẻ bao nhiêu tuổi phải ngồi ghế ô tô?

Theo quy định hiện hành, trẻ dưới 10 tuổi và có chiều cao dưới 1,35 m thuộc đối tượng phải sử dụng thiết bị an toàn phù hợp khi đi ô tô.

Trẻ trên 10 tuổi có cần sử dụng ghế không?

Pháp luật không bắt buộc. Tuy nhiên, nếu trẻ vẫn chưa đủ chiều cao để dây an toàn hoạt động hiệu quả thì việc tiếp tục sử dụng ghế nâng vẫn được khuyến khích.

Xe bán tải có áp dụng quy định này không?

Nếu là xe ô tô chở người và thuộc phạm vi điều chỉnh của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ thì vẫn phải tuân thủ các quy định về bảo đảm an toàn cho trẻ em.

Có được để trẻ ngồi ghế trước nếu đã có ghế an toàn?

Không. Đối với trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m, pháp luật quy định không được ngồi cùng hàng ghế với người lái, trừ xe chỉ có một hàng ghế.

Ghế ô tô có thời hạn sử dụng không?

Có. Mỗi nhà sản xuất đều khuyến nghị thời gian sử dụng nhất định. Sau thời gian này hoặc sau khi ghế đã trải qua va chạm mạnh, nên thay thế bằng sản phẩm mới.

Ghế ô tô cũ có nên mua không?

Chỉ nên mua khi biết rõ nguồn gốc, lịch sử sử dụng và ghế vẫn còn đầy đủ linh kiện, tem nhãn cũng như chưa từng bị tai nạn.

Những điều cha mẹ cần ghi nhớ

Kết luận

Việc bổ sung quy định về thiết bị an toàn dành cho trẻ em trên ô tô không đơn thuần là một quy định xử phạt mới mà là bước tiến quan trọng trong việc bảo vệ trẻ nhỏ khi tham gia giao thông.

Dù chế tài đối với hành vi không sử dụng thiết bị an toàn đã được điều chỉnh thành hình thức cảnh cáo từ ngày 15/08/2026, cha mẹ không nên chỉ quan tâm đến mức phạt. Điều quan trọng hơn là hình thành thói quen sử dụng ghế ô tô cho trẻ trong mỗi chuyến đi, dù quãng đường ngắn hay dài.

Nếu bạn đang tìm hiểu để lựa chọn một chiếc ghế phù hợp, hãy tiếp tục tham khảo các bài viết chuyên sâu về cách chọn ghế theo độ tuổi, cân nặng, chiều cao cũng như các bài đánh giá từng mẫu ghế phổ biến trên thị trường để đưa ra quyết định phù hợp nhất.